هوشنگ ابتهاج

کسانی که در خاطره‌ها زنده بمانند، هرگز از بین نمی‌روند

زندگینامه و دستاوردها

امیر هوشنگ ابتهاج (۶ اسفندِ ۱۳۰۶ – ۱۹ مردادِ ۱۴۰۱)، متخلّص به ه‍. سایه، شاعر و پژوهشگرِ ایرانی بود. به اعتقاد بسیاری از نویسندگان و شاعران او را بزرگ‌ترین غزل‌سرای معاصر می‌نامند.

امیر هوشنگ ابتهاج یکشنبه ۶ اسفند ۱۳۰۶ در رشت در خانواده‌ای بهایی زاده شد. پدرش آقاخان ابتهاج از پزشکان رشت و مدتی رئیس بیمارستان پورسینای این شهر بود و مادرش فاطمه رفعت نام داشت. پدربزرگ او ابراهیم ابتهاج الملک گرکانیو مادربزرگش اهل رشت بود.

او از کودکی به موسیقی و شعر علاقه داشت. گفته خودش حافظه خوبی داشت و آوازهایی را که از رادیو می‌شنید به راحتی به یاد می‌سپرد و آنها را می‌نوشت و با اشعار شاعران کلاسیک ایرانی مقایسه می‌کرد. او گفته بود «موسیقی اگر نگویم قبل از شعر بود ولی باعث شناختن شعر شد.» او در سال ۱۳۹۷ به بی‌بی‌سی فارسی گفت: «یکی از افسوس‌های من -هنوز هم در این آخر عمر- غصه‌ام این است که ای کاش به جای شعر، یک اتفاقی می‌افتاد و من دنبال موسیقی می‌رفتم».

او نخستین کتابش به نام نخستین نغمه‌ها را در سال ۱۳۲۵ منتشر کرد. از آثار دیگر او می‌توان به تصنیف تو ای پری کجایی، سپیده، به یاد عارف و غزل‌های در کوچه‌سار شب، حصار و ارغوان اشاره کرد.

او در رادیو از ۱۳۵۰ تا ۱۳۵۷ سرپرست برنامهٔ گل‌ها و نیز پایه‌گذار برنامهٔ موسیقایی گلچین هفته بود. در زمانِ تسلّطِ جنگلی‌ها پدربزرگش را یک اسلام‌گرای تندرو به تحریکِ ملّایانِ قشریِ حامیِ روس با داس کشت.

تاریخ تولد: 1306/12/05. تاریخ درگذشت: 1401/05/19. محل دفن: باغ محتشم، رشت.

سیر زندگی در یک نگاه

1306

تولد

هوشنگ ابتهاج در تاریخ 1306/12/05 متولد شد.
1320

«پس از شهریور سال 1320 این دو گروه به علاو...

«پس از شهریور سال 1320 این دو گروه به علاوهٔ گروه سوم به نیما پیوستند.
1325

آغاز مسیر حرفه‌ای

او نخستین کتابش به نام نخستین نغمه‌ها را در سال 1325 منتشر کرد.
1326

آغاز مسیر حرفه‌ای

ابتهاج می‌گوید نخستین‌بار با احمد شاملو در رشت و کمی پس از سال 1326 دیدار کرد.
1330

رویداد مهم حرفه‌ای

او می‌گوید، یک روز پس از انتشار کتاب سراب در سال 1330 در کافه فردوسی نشسته بود که مرتضی کیوان سر میزش می‌آید و نکاتی را می‌گوید که نشان می‌داد در همان روز نخست، کتاب را با دقّت خوانده بود.
1332

رویداد مهم حرفه‌ای

سیاه‌مشق، فروردین 1332، نسخه نهایی: 1378، انتشارات کارنامه
1337

آن‌ها در 1337 با یکدیگر ازدواج کردند.

آن‌ها در 1337 با یکدیگر ازدواج کردند.
1338

تولد و سال‌های آغازین

او از این ازدواج چهار فرزند به دنیا آورد: یلدا (زاده 1338)، کیوان (زاده 1339)، آسیا (زاده 1340) و کاوه (زاده 1341).
1344

چند برگ از یلدا، آبان 1344

چند برگ از یلدا، آبان 1344
1346

سایه در سال 1346 بر آرامگاه حافظ در جشن هن...

سایه در سال 1346 بر آرامگاه حافظ در جشن هنر شیراز شعرخوانی کرد که باستانی پاریزی در سفرنامهٔ معروف خود، از پاریز تا پاریس، استقبال شرکت‌کنندگان و هیجان آن‌ها پس از شنیدن اشعار سایه را شرح می‌دهد و می‌نویسد که تا پیش از آن هرگز باور نمی‌کرده است که مردم از شنیدن یک شعر نو تا این حد هیجان‌زده شوند.
1348

یادنامه، مهر 1348 (ترجمه شعر هوانس تومانیا...

یادنامه، مهر 1348 (ترجمه شعر هوانس تومانیان شاعر ارمنی، با همکاری نادر نادرپور، گالوست خاننتس و روبن)
1401

درگذشت

هوشنگ ابتهاج در تاریخ 1401/05/19 درگذشت.
1401

خاکسپاری

پیکر هوشنگ ابتهاج در باغ محتشم، رشت به خاک سپرده شد.

گالری تصاویر خاطرات

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *