احمد شاملو

کسانی که در خاطره‌ها زنده بمانند، هرگز از بین نمی‌روند

زندگینامه و دستاوردها

احمد شاملو (۲۱ آذر ۱۳۰۴ – ۲ مرداد ۱۳۷۹) متخلص به الف. صبح، شاعر، فیلم‌نامه‌نویس، روزنامه‌نگار، پژوهشگر، مترجم، فرهنگ‌نویس و از دبیران کانون نویسندگان ایران بود. او بنیان‌گذار قالب شعری موسوم به شعر سپید بود که تحولی در شعر نو فارسی پس از شعر نیمایی به شمار می‌آمد و از این رو او را پدرِ شعرِ سپیدِ فارسی می‌نامند.

شاملو در سال ۱۳۲۶ در سن بیست و دو سالگی با اشرف‌الملوک اسلامیه ازدواج کرد. هر چهار فرزند او، سیاوش، سامان، سیروس و ساقی حاصل این ازدواج هستند. این ازدواج به جدایی می‌انجامد و شاملو پس از یک دهه در سال ۱۳۳۶ با طوسی حائری ازدواج می‌کند.

در اوایل دههٔ ۲۰ خورشیدی، پدرش برای سر و سامان دادن به تشکیلات از هم پاشیدهٔ ژاندارمری به گرگان و ترکمن‌صحرا فرستاده شد. او همراه با خانواده به گرگان رفت و به ناچار در کلاس سوم دبیرستان ادامه تحصیل داد. در بحبوحهٔ جنگ جهانی دوم و ورود متفقین به خاک ایران، در فعالیت‌های سیاسی علیه متفقین در شمال کشور شرکت کرد و بعدها در تهران دستگیر و به بازداشتگاه سیاسی شهربانی و از آنجا به زندان شوروی در رشت منتقل شد.

۱۳۶۹ جایزهٔ Free Expression سازمان حقوق بشر نیویورک Human Rights Watch ۱۳۷۹ جایزهٔ واژه آزاد (هلند)

شاملو تحصیلات مدرسه‌ای منظمی نداشت؛ زیرا پدرش افسر ارتش بود و پیوسته از شهری به شهر دیگر مأمور می‌شد. به همین علت، خانواده‌اش هرگز نتوانستند مدتی طولانی در جایی ماندگار شوند.

تاریخ تولد: 1304/09/21. تاریخ درگذشت: 1379/05/03. محل دفن: امامزاده طاهر کرج.

سیر زندگی در یک نگاه

1296

به گفتهٔ شاملو در شعر «من بامدادم سرانجام…...

به گفتهٔ شاملو در شعر «من بامدادم سرانجام…» از مجموعهٔ مدایح بی‌صله، مادرش کوکب شاملو، از مهاجران قفقازی بود که طی انقلاب بلشویکیِ 1296 روسیه، به همراه خانواده‌اش به‌اجبار به ایران کوچانده شده بود.
1304

تولد

احمد شاملو در تاریخ 1304/09/21 متولد شد.
1322

دوران تحصیل

زندانی شدنش در سال 1322 به سبب فعالیت‌های سیاسی، پایانِ همان تحصیلات نامنظم بود.
1325

آغاز مسیر حرفه‌ای

شاملو که هر شاعر آرمان‌گرا را در نهایت امر یک آنارشیست تام و تمام می‌انگاشت، در سال 1325 با نیما یوشیج ملاقات کرد و تحت تأثیر او به شعر نیمایی روی آورد؛ اما نخستین بار در شعر «تا شکوفهٔ سرخ یک پیراهن» که در سال 1329 با نام «شعر سفید غفران» منتشر شد وزن را رها کرد و به صورت پیشرو سبک نویی را در شعر معاصر فارسی شکل داد.
1326

آغاز مسیر حرفه‌ای

سال 1326 کار شاعری شاملو با انتشار دفتری به نام «آهنگ‌های فراموش شده» که تنها دفتر شعر او در قالب سنتی و موزون است، آغاز می‌شود.
1330

رویداد مهم حرفه‌ای

او در سال 1330، دفتری به نام قطع‌نامه چاپ و منتشر کرد که رهنما نیز پیش‌گفتاری نقادانه بر آن نوشته بود.
1331

او از سال 1331 به مدت دو سال، مشاور فرهنگی...

او از سال 1331 به مدت دو سال، مشاور فرهنگی سفارت مجارستان در تهران بود.
1332

رویداد مهم حرفه‌ای

در سال 1332 پس از کودتای 28 مرداد علیه دکتر مصدق و با بسته شدن فضای سیاسی ایران مجموعه شعر آهن‌ها و احساس توسط پلیس در چاپخانه سوزانده‌شد و با یورش مأموران به خانهٔ او، ترجمهٔ طلا در لجن اثر زیگموند موریس و بخش عمدهٔ کتاب پسران مردی که قلبش از سنگ بود اثر مور یوکائی با تعدادی داستان کوتاه نوشتهٔ خودش و کتاب‌ها و یادداشت‌های کتاب کوچه از میان رفت و با دستگیری مرتضی کیوان، نسخه‌های یگانه‌ای از نوشته‌هایش از جمله مرگ زنجره و سه مرد از بندر بی‌آفتاب توسط پلیس ضبط شد که دیگر هرگز به دست نمی‌آید.
1333

تولد و سال‌های آغازین

مرتضی کیوان به همراه 9 افسر سازمان نظامی حزب توده اعدام می‌شود و او در زمستان 1333 پس از تحمل یک سال حبس، از زندان آزاد می‌شود.
1336

رویداد مهم حرفه‌ای

در سال 1336 با انتشار مجموعه اشعار هوای تازه، به عنوان شاعری برجسته تثبیت می‌شود.
1338

رویداد مهم حرفه‌ای

در سال 1338 شاملو به تهیهٔ فیلم مستند سیستان و بلوچستان برای شرکت ایتال کنسولت می‌پردازد.
1379

درگذشت

احمد شاملو در تاریخ 1379/05/03 درگذشت.
1379

خاکسپاری

پیکر احمد شاملو در امامزاده طاهر کرج به خاک سپرده شد.

گالری تصاویر خاطرات

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *